Tìm hiểu về Bát cương biện chứng – Kim chỉ nam trong chẩn đoán y học cổ truyền. 

Nói về bát cương biện chứng. Bát cương đúng như tên gọi gồm tám cương lĩnh. Cương nghĩa là cương lĩnh, nguyên tắc chủ đạo. Khi nắm được cương lĩnh thì các vấn đề phía sau tự nhiên sẽ rõ ràng hơn.

Trước tiên hãy tìm hiểu tám cương này.

Vậy tổng cương này nói về điều gì?

Trong tám cương này, sáu cương đầu là quan hệ song song với nhau, nhưng cuối cùng đều phải quy về âm và dương. Vì vậy khi học bát cương, mọi người nhất định phải chú ý một điều đơn giản: không được tách rời chúng một cách cô lập.

Ví dụ: Nếu nói người này là chứng biểu, không thể đơn giản cho rằng chỉ là biểu. Trong biểu cũng có hàn nhiệt, cũng có hư thực và vẫn phải quy về âm hay dương. Vì thế, với mỗi loại chứng trạng, chúng ta đều phải tiến hành phân tích tổng hợp. Trên lâm sàng, không thể chỉ có một biểu chứng đơn thuần. Phải nói rõ: biểu hàn hay biểu nhiệt? Biểu hư hay biểu thực? Thuộc âm hay thuộc dương?

Nếu nói là chứng hư: là hư ở biểu hay ở lý? Là hư hàn hay hư nhiệt? Thuộc âm hay thuộc dương?

Nếu nói là chứng nhiệt: thì nhiệt ở vị trí nào? Ở bên ngoài hay bên trong? Là thực nhiệt hay hư nhiệt?

Các chứng trạng đan xen phức tạp, giao thoa lẫn nhau. Đó chính là ý nghĩa của biện chứng bát cương. Vì vậy khi nghe về biện chứng, nhất định phải liên hệ với phần lý luận cơ bản đã học trước đó. Kết hợp hai phần lại với nhau, trước sau tương ứng, ôn lại kiến thức cũ rồi học kiến thức mới. Như vậy chúng ta mới có thể tiến bộ từng bước.

Không có việc gì là nhẹ nhàng cả. Biển học vô bờ, khổ làm thuyền, nhấn mạnh chữ Khổ. Núi sách có đường, siêng năng làm núi, nhấn mạnh chữ Cần."